Projektory multimedialne stały się nieodzownym narzędziem prezentacyjnym używanym podczas przedstawiania ofert, szkoleń, targów, seminariów, konferencji stosowane też są do śledzenia procesów technologicznych pomiarów i odzwierciedlania obiektów oraz do rozrywki: bary, dyskoteki, kino domowe. Przymierzając się do zakupu zadajemy sobie pytanie, które urządzenie będzie bardziej nam odpowiadało i sprosta naszym oczekiwaniom. Przedstawimy Państwu kilka istotnych informacji, które jak myślimy pomogą w dokonaniu wyboru. Porównanie technologii, Rozdzielczość, Współpraca projektora z innymi urządzeniami, Jasność, Optyka, Kontrast, Odświeżanie, Korekcja keystona, Czytnik kart pamięci, Projekcja "w sieci", Mysz wirtualna, pip i inne.

Projektory z uwagi na sposób tworzenia obrazu dzieli się na cztery rodzaje:

• LCD (Liquid Cristal Display),
• DLP (Digital Light Processing),
• CRT (Cathode Ray Tube),
• Light Valve.

W projektorach przenośnych stosuje się tylko dwie pierwsze (LCD i DLP), technologia CRT wiąże się z dużą masą urządzenia, co dyskwalifikuje ją jako technologię nadającą się do modeli mobilnych. Natomiast w przypadku technologii Light Valve, choć zapewnia bardzo wysoką jakość obrazu, to jest mało wykorzystywana ze względu na bardzo wysoką cenę.
Projektory LCD wyświetlają obraz na matrycach ciekłokrystalicznych, przez które przechodzi silny strumień światła. Matryce są polisilikonowe w układzie jedno lub trzy-matrycowym. Projektory z jedną matrycą mają mniejszą jasność i kontrast od projektorów z układem trzech matryc, a panele w nich są większe, z czym wiąże się ich większy rozmiar, dlatego zostają wypierane przez ich 3-matrycowe odpowiedniki. Każda matryca w trzy-matrycowym projektorze jest odpowiedzialna za tworzenie jednego z trzech podstawowych kolorów (czerwonego, zielonego i niebieskiego). Przechodzące przez matryce światło wzbudza na każdej z nich kolorowe punkty zwane inaczej pikselami. Podświetlenie trzech nakładających się na siebie pikseli daje możliwość uzyskania bardzo szerokiej gamy barw. Otrzymanie doskonałego obrazu możliwe jest dzięki zastosowaniu skomplikowanego układu optycznego, składającego się z wielu soczewek i pryzmatów.

PORÓWNANIE TECHNOLOGII

Omawiając technologię DLP nie można nie wspomnieć o firmie Texas Instruments, która ją opracowała i opatentowała. Procesor DLP zainstalowany w projektorze przetwarza sygnał wejściowy na odpowiedni sygnał cyfrowy, który steruje ruchem około 500.000 miniaturowych lusterek (DMD). Każde z nich porusza się niezależnie od pozostałych i może przyjąć jedna z dwóch pozycji: gdy odbija światło w kierunku układu ognistego, daje jasny punkt a w przeciwną stronę uzyskujemy punkt ciemny. Kolory uzyskujemy poprzez przejście światła przez zamontowany filtr kołowy (czerwono -zielono -niebieski) lub przez pryzmat. Ustawienia poszczególnych lusterek zmieniają się w ciągu milisekund (znacznie szybciej niż w przypadku LCD), co pozwala na szybsze odświeżanie obrazu. Projektory DLP produkowane są w trzech wariantach: jedno, dwu lub trzy procesorowych. Od tego też zależy czy jednemu pikselowi obrazu będzie dedykowane jedno, dwa lub trzy mikrolustra. Oczywiście im większa ilość procesorów tym lepsze są właściwości wyświetlanego obrazu. Ze względu na małe rozmiary technologii DLP projektory, w których jest ona wykorzystywana są lżejsze od tych z technologią LCD i posiadają większą jasność oraz częstotliwość odświeżania. Natomiast technologia LCD charakteryzuje się bardziej nasyconymi barwami i równomierną jasnością w każdej części obrazu. Jednym z podstawowych parametrów świadczących o klasie projektora jest rozdzielczość rzeczywista.

ROZDZIELCZOŚĆ

Rozdzielczość to ilość pikseli na obrazie, podawana jako iloczyn linii pionowych i poziomych: VGA (640x480), SVGA (800x600), XGA (1024x768), SXGA (1280x1024), UXGA (1600x1200) WXGA(1280x720). Im większa rozdzielczość rzeczywista tym obraz będzie bardziej czytelny wszelkie detale będą lepiej wyeksponowane. W projektorach multimedialnych najczęściej wykorzystywanymi rozdzielczościami są: SVGA, XGA i SXGA.

WSPÓŁPRACA PROJEKTORA Z INNYMI URZĄDZENIAMI

Projektory, które mamy w ofercie mogą współpracować z niemalże wszystkimi dostępnymi źródłami obrazu. W zależności od swojego rodzaju mogą współdziałać z każdym komputerem bez względu na rozdzielczość jego karty graficznej a więc od standartowych VGA poprzez SVGA, XGA i SXGA, a skończywszy na UXGA. Współpracę tę zapewnia inteligentna kompresja. Rewelacyjne metody inteligentnych kompresji pozwalają na satysfakcjonującą projekcję w rozdzielczości o wiele wyższej od rzeczywistej. Nieodzowne, gdy rozdzielczość źródła sygnału jest większa od rozdzielczości, jaką posiada projektor. Nazywając to po imieniu, czyli - inteligentna konwersja to programowe ulepszenie kompresji obrazu przekazywanego poprzez komputer do projektora. Brak tego typu kompresji powoduje wycięcie pewnej ilości linii pionowych i poziomych, co pogarsza obraz poprzez zanik niektórych jego elementów. Inteligentna konwersja zabiegu wycięcia linii dokonuje się dwukrotnie, przy czym drugi raz wycinane są elementy przesunięte o jedną linię. Uzyskane w ten sposób obrazy nakładane są na siebie, co zapobiega utracie fragmentów konwertowanego obrazu.
Współczesne projektory współpracują z każdym źródłem sygnału wizyjnego, jak np.: magnetowidem, odtwarzaczem DVD, wizualizerem albo kamerą, które pracują we wszystkich znanych standardach (VHS, S-VHS) i systemach telewizyjnych (PAL, SECAM, czy NTSC).Nic więc w tym dziwnego, że projektory multimedialne są kupowane jako uzupełnienie popularnego zestawu Kina Domowego.

JASNOŚĆ

Jednostki pomiaru siły światła projektorów:

• Lumen - jednostka ilości światła wychodzącego z układu optycznego projektora
• Lux - jednostka ilości światła padającego na powierzchnię ekranu
• Lux = Lumen/m2

OPTYKA

W najprostszy sposób optykę w projektorach możemy podzielić na układy z obiektywami szerokokątnymi lub wąskokątnymi, czyli krótszą lub dłuższą ogniskową. Obiektyw szerokokątny pozwala na wyświetlanie dużego rozmiaru obrazu z bliskiej odległości, ma to znaczenie przy projekcji w mniejszych salach, lub gdy z przyczyn technicznych projektor musi być ustawiony blisko ekranu. W obiektywach o długiej ogniskowej sytuacja jest dokładnie odwrotna stosuje się je głównie w dużych salach, aulach, kinach itp. Oczywiście Jakość zastosowanego przez producenta układu optycznego w znacznym stopniu wpływa na jakość obrazu, jaki zobaczymy na ekranie. Często projektory o tych samych parametrach takich jak jasność, rozdzielczość kontrast, w sposób znaczący różnią się ceną, może to być spowodowane zastosowaniem różnej klasy układu optycznego, co na pewno uwidoczni się na ekranie.

KONTRAST

Kontrastem określa się stosunek natężenia światła w elementach o maksymalnej i minimalnej jasności np.: różnica między czernią a bielą na obrazie wyświetlanym. Wartość tłumienia jasnych punktów oraz świecenia ciemnych mają znaczenie przy kontraście. W najnowszych projektorach uzyskiwane są bardzo wysokie wartości tego parametru, które sięgają w LCD 700:1 i 2000:1 w DLP. Z kontrastem wiąże się możliwość wydobywania głębi barw. Większy kontrast pozwala na dokładniejsze odwzorowanie barwy na obrazie projekcyjnym i bardziej naturalnej projekcji.

ODŚWIEŻANIE

Bardzo ważnym czynnikiem mającym wpływ na jakość obrazu są zakresy częstotliwości odświeżania poziomego i pionowego. Wyświetlany obraz z większą częstotliwością są stabilniejsze i pozbawione męczącego wzrok efektu migotania.

KOREKCJA KEYSTONA

Nowoczesne projektory wyposażone są w układy pozwalające na korygowanie geometrii wyświetlanego obrazu np. korekty trapezu zwanej inaczej korektą keystone. W niektórych urządzeniach geometria pionowa jest korygowana automatycznie za sprawą zainstalowanego w nich czujnika grawitacji, w innych odbywa się to manualnie. Bardziej rozbudowane modele dodatkowo posiadają korektę trapezu bocznego, dzięki temu nie jest konieczne ustawianie projektora centralnie naprzeciw ekranu. Rysunek przedstawia sposób tworzenia się efektu trapezu.

CZYTNIK KART PAMIĘCI

Niektóre projektory multimedialne posiadają możliwość prezentacji bez użycia komputera. Dla prezenterów mobilnych dźwiganie dodatkowego ciężaru, jakim jest notebook, to niewątpliwie utrudnienie. Dlatego też producenci najnowszych projektorów przenośnych pomyśleli o udogodnieniach i zaopatrzyli swoje urządzenia w czytnik kart pamięci, które stosowane są też w notebookach. Karta pamięci o rozmiarach niewiele większych od karty kredytowej ma możliwość zapisywania całej prezentacji i odtworzenia jej bez użycia notebooka. Wystarczy włożyć kartę w czytnik zainstalowany w projektorze i wyświetlać przygotowaną prezentację (sterowanie w pilocie). Za pomocą tego rozwiązania odtwarzać można pliki programu PowerPoint, obrazy w formacie JPEG, pliki filmowe AVI oraz MOV, a także pliki dźwiękowe WAV. Projektor w tym wypadku zastępuje dwa urządzenia i ułatwia pracę nie tylko mobilnym prezenterom.

PROJEKCJA "W SIECI"

Zaawansowane technologie wykorzystane w projektorach zezwalają na prace tych urządzeń w sieci LAN, co pozwala na przykład na realizację wielu projekcji w dowolnych lokalizacjach. Niektóre projektory wyposażone zostały w mini huby, co w znacznym stopniu wzbogaca ich możliwości pracy w sieci. W najnowszych modelach projektorów zastosowano karty bezprzewodowej sieci LAN umożliwiają one otrzymywanie plików programu np. PowerPoint szybko i bezproblemowo w protokole sieci bezprzewodowych, bez jakiejkolwiek utraty jakości obrazu.

MYSZ WIRTUALNA, Pip, Wi-Fi i INNE

Nowoczesne projektory posiadają wiele funkcji ułatwiających obsługę tych urządzeń. Niewątpliwie przydatną opcją jest tak zwana mysz wirtualna, umożliwia ona sterowanie myszą komputerową za pomocą pilota od projektora, prezenter zatem jest w stanie sterować komputerem z każdego miejsca sali. Komunikacja Wi-Fi pozwala na bezprzewodową łączność z projektorem nawet kilku komputerów.
Funkcja PiP (obraz w obrazie) pozwala nam wyświetlać dwa obrazy z dwóch różnych źródeł jednocześnie np. komputer - magnetowid, wizualizer, kamera. Obraz pokazywany jest w różnych konfiguracjach, najczęściej jest to okno podglądu zajmujące około 1/8 wyświetlanej powierzchni lub dwie równe części. Coraz więcej projektorów posiada dwa tryby projekcji standardowy oraz tryb ekonomiczny W trybie ekonomicznym urządzenie wydobywa z siebie około 70-80% mocy, pozwala to na wydłużenie czasu pracy lampy i obniżenie poziomu hałasu, jaki powoduje układ chłodzenia projektora.
Standardem już w średniej klasy projektorach są takie funkcje jak stop-klatka, cyfrowy zoom, systemy korekcji koloru czy szybkie wygaszanie. Na pewno wiele zostało jeszcze do omówienia jednak mamy nadzieję, że choć trochę przybliżyliśmy Państwu dzień dzisiejszy projektorów multimedialnych.

Autor: Jacek Surynowicz / AJSKOM TECHNIKI PREZENTACYJNE www.ajskom.com.pl

Artykul z magazynu Projektory i Ekrany Nr 1